Ceremonija inauguracije srednjovekovne crkve Sveti Spas

19. novembra 2015. godine, na lokalitetu ”Glavičica”, u selu Donja Budriga u opštini Parteš, održana je ceremonija polaganja kamena temeljca za prateći objekat Visitatorium-a, sada već konzervirane srednjovjekovne crkve Sveti Spas.

Arheološki lokalitet ”Glavičica” je višeslojni lokalitet sa kulturama praistoriskog naselja iz Neolita, Starčevačke kultura (5000 g p.n.e.) koga smenjuju ostaci naselja iz bronzanog doba, dodatno razoreno zasnivanjem srednjovekovne nekropole u XIII veku i izgradnjom crkve Svetog Spasa-Vasnesenje u XIV veku. Danas se na lokalitetu nalaze ostaci crkve Sveti Spas sa nekropolom XIII-XVII veka.

tabela per gllavicice

Ova crkva pripada manjim feudalnim crkvama i  podignuta je u drugoj polovini XIV veka. Dimenzije ostataka crkve definisane su arheološkim istraživanjima iz 2012 godine. Ova crkva osim arheološke vrednosti ima i veliki značaj za lokalnu zajednicu s’obzirom da je ona živa zaostavština i danas se još uvek  koristi u svrhu verskih obreda. 2013 godine, ova crkva uneta je na privremenu listu kulturne bastinë MKOS pod rednim brojem 003702. Projekat konzervacije crkve Sveti Spas  i Visitatorium-a izrađen je od strane opštine Parteš u partnerstvu sa Srpskom Pravoslavnom Crkvom, Kulturnim nasleđem bez granica (CHwB) i Arheološkog instituta Kosova u sklopu Ministarstva Kulture, Ompladine i Sporta (MKOS).

foto ceremonia (47)

Svečanost je počela prijemom gradonačelnika Parteša g.Dragana Nikolića, koji je dočekao brojne goste ceremonije. U prvom delu menadžer programa iz kancelarije CHwB na Kosovu g.Enes Toska predstavio je proces Lokalnog Plana Kulturne Baštine Parteša u kojoj je konzervacija crkve Sveti Spas bio  jedan od glavnih prioriteta za implementaciju. Lokalni Plan je izrađen od strane CHwB, Opštine Parteš i drugih institucija centralnog nivoa u okviru Programa Lokalnih Planova Kulturne Baštine 2012-2015.

foto ceremonia (20) foto ceremonia (21)

Dan je nastavio posetom crkve Svetog Preobraženja u Pasjanu koja je jedna od najkarakterističnijih u ovom kraju. Ona je izgrađena  nad ostacima starije crkve a bogati ikonopisi na celoj površini crkve datiraju iz XVII veka.

foto ceremonia (30) foto ceremonia (31)

Foto: Švedska ambasada – Rina Musa

Dan je završen posetom na Glavičici gde su konzervatorski radovi na srednjovekovnoj crkvi pri kraju. Tokom ceremonije  položen je kamen temeljac za prateći objekat Visitatorium, koji će sluziti kao centar za posetioce i administracija lokalnog sveštenstva. “U srcu svakog našeg sugrađanina Glavičica ima posebno mesto i ona nije mesto spora već je mesto jedinstva. Ona u svima nama izaziva samo pozitivno, izaziva samo radost i predstavlja jedno od najsvetijih mesta u našoj opštini i šire” izjavio je između ostalog gradonačelnik na početku ceremonije. Kratki govor  i zahvalnicu na saradnji održali su i Göran Paulsson (konzul i šev jedinice za saradnju razvoja Švedske ambasade u Prištini), Otac Dragan Kojić (Srpska Pravoslavna Crkva), Sali Shoshi (šef kancelarije Kulturnog nasleđa bez granica na Kosovu) i Arton Hoxha (direktor regionalnog centra za kulturnu baštinu u gnjilanu – MKOS).

foto ceremonia (44)foto ceremonia (43)

foto ceremonia (41)

Foto: Švedska ambasada – Rina Musa

Domaćin ceremonije g. Nikolić, u znak zahvalnosti za sve partere projekta poklonio je po jednu sliku. Ove slike nastale su u sklopu umetničke kolonije projekta “Etno Fest Glavičica” koja je sprovedena pre dva meseca i bila je jedna od prioriteta Lokalnog Plana Kulturne Baštine Parteša. Ceremonija je završena koktelom i tradicionalnim lokalnim igrama.

foto ceremonia (46)foto ceremonia (45)foto ceremonia (48)foto ceremonia (40)

Najnovije vesti